Ηλεκτρολύτες

Τι είναι οι ηλεκτρολύτες;

Οι ηλεκτρολύτες είναι χημικά στοιχεία με ηλεκτρικό φορτίο που βρίσκονται στο αίμα, στον ιδρώτα και στα ούρα και συμμετέχουν σε σημαντικές λειτουργίες του οργανισμού.

Ποιος είναι ο ρόλος των ηλεκτρολυτών στον οργανισμό;

Ο ρόλος των ηλεκτρολυτών είναι καθοριστικός, καθώς:

Ρυθμίζουν την ωσμωτική πίεση, την οξεοβασική ισορροπία και την ισορροπία του νερού στο σώμα.
• Υποστηρίζουν τη λειτουργία των μυών και του νευρικού συστήματος.
• Διατηρούν το κατάλληλο pH του αίματος.
• Ρυθμίζουν τους καρδιακούς παλμούς και την αρτηριακή πίεση

Ποιοι είναι οι ηλεκτρολύτες;

Οι βασικοί ηλεκτρολύτες είναι το νάτριο, το κάλιο, το χλώριο, το ασβέστιο και το μαγνήσιο.

Νάτριο: Το νάτριο είναι ο ηλεκτρολύτης που υπάρχει σε αφθονία στο πλάσμα. Τα αίτια της υπονατριαιμίας ( χαμηλό νάτριο) είναι η απώλεια νατρίου από τον οργανισμό, η νεφρική ανεπάρκεια, η υπερφόρτωση με υγρά και η κίρρωση ήπατος. Υψηλή τιμή νατρίου (υπερνατριαμία) μπορεί να οφείλεται σε μεγάλη απώλεια υγρών, ανεπαρκή πρόσληψη νερού ή σε υπερβολική πρόσληψη νατρίου.
Κάλιο: Το κάλιο είναι ο κυριότερος ενδοκυττάριος ηλεκτρολύτης. Για την εμφάνιση χαμηλού καλίου (υποκαλιαιμία) οι κύριοι υπεύθυνοι μηχανισμοί είναι η ανεπαρκής πρόσληψη, η λήψη διουρητικών φαρμάκων και η απώλεια καλίου από το γαστρεντερικό σύστημα. Η υπερκαλιαιμία μπορεί να εμφανιστεί σε νεφρική ανεπάρκεια ή σε αυξημένη μυϊκή καταστροφή. Η υποκαλιαιμία και η υπερκαλιαιμία είναι επικίνδυνες καταστάσεις, γιατί μπορεί να προκαλέσουν καρδιακές αρρυθμίες.
Χλώριο. Είναι ο κυριότερος ηλεκτρολύτης του εξωκυττάριου χώρου. Οι διαταραχές του χλωρίου είναι σπάνιες, και συνήθως συνοδεύονται από διαταραχές του νατρίου και του καλίου. Η υποχλωραιμία μπορεί να οφείλεται σε απώλεια χλωρίου από το γαστρεντερικό σύστημα ή σε λήψη διουρητικών φαρμάκων, ενώ η υπερχλωραιμία παρατηρείται σε νεφρική ανεπάρκεια και σε περιπτώσεις διάρροιας.
Μαγνήσιο Βρίσκεται στο εσωτερικό των κυττάρων και στα οστά. Αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης υπομαγνησιαιμίας έχουν οι ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, οι αλκοολικοί, και αυτοί που λαμβάνουν διουρητικά φάρμακα. Η υπομαγνησιαιμία συχνά συνυπάρχει και με άλλες ηλεκτρολυτικές διαταραχές, όπως η υποκαλιαιμία και η υπασβεστιαιμία. Η υπερμαγνησιαιμία είναι σπάνια και μπορεί να παρατηρηθεί σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια, σε τραύματα ή εγκαύματα.
Ασβέστιο Κύρια αποθήκη ασβεστίου είναι τα οστά. Αίτια υπερασβεστιαιμίας είναι οι κακοήθειες, ο υπερπαραθυρεοειδισμός και η σαρκοείδωση. Η χαμηλή τιμή του ασβεστίου αίματος μπορεί να παρατηρηθεί σε έλλειψη βιταμίνης D , υποπαραθυρεοειδισμό, νεφρική νόσο, παγκρεατίτιδα και σε χειρουργική επέμβαση στο θυρεοειδή ή τους παραθυρεοειδείς αδένες.

Ποια είναι τα συμπτώματα σε έλλειψη ηλεκτρολυτών;

Η έλλειψη ηλεκτρολυτών μπορεί να προκαλέσει τα παρακάτω συμπτώματα:

Μυϊκή αδυναμία & κράμπες
•Ναυτία
•Σύγχυση, υπνηλία
•Αρρυθμίες

Ποιες τροφές είναι πηγές ηλεκτρολυτών;

Η διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς και γαλακτοκομικά συνήθως καλύπτει τις ανάγκες του οργανισμού σε ηλεκτρολύτες. Σε ιδιαίτερες περιπτώσεις, απαιτείται ιατρική παρακολούθηση.

Πώς πραγματοποιείται η μέτρηση των ηλεκτρολυτών;

Η μέτρηση των ηλεκτρολυτών γίνεται με αιμοληψία, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να ελεγχθούν και στα ούρα. Η εξέταση αποτελεί βασικό εργαλείο στην κλινική πράξη, καθώς παρέχει άμεσες πληροφορίες για την ισορροπία υγρών και ηλεκτρολυτών του οργανισμού.