Οι παραθυρεοειδείς αδένες, τα επινεφρίδια και η υπόφυση είναι σημαντικοί ενδοκρινείς αδένες καθώς είναι υπεύθυνοι για τη ρύθμιση λειτουργιών όπως ο μεταβολισμός, η ανάπτυξη, η παραγωγή ενέργειας κ.ά. Ο έλεγχος των παραθυρεοειδών αδένων, των επινεφριδίων και της υπόφυσης είναι απαραίτητος, όταν υπάρχουν ενδείξεις ορμονικής διαταραχής.
Πότε πραγματοποιείται ο έλεγχος παραθυρεοειδών αδένων, επινεφριδίων, υπόφυσης;
Ο έλεγχος των παραθυρεοειδών αδένων, των επινεφριδίων και της υπόφυσης εφαρμόζεται στις εξής περιπτώσεις:
Έλεγχος παραθυρεοειδών αδένων
- Αυξημένα επίπεδα ασβεστίου στο αίμα (υπερασβεστιαιμία)
- Υποασβεστιαιμία
- Νεφρολιθίαση (πέτρες στα νεφρά)
- Οστεοπόρωση ή αυξημένος κίνδυνος καταγμάτων
Έλεγχος επινεφριδίων
- Ανθεκτική ή αιφνίδια εμφάνιση υπέρτασης
- Κεντρικού τύπου παχυσαρκία
- Υπερτρίχωση
- Ανεξήγητη κόπωση
- Διαταραχές ηλεκτρολυτών (π.χ. χαμηλό κάλιο)
‘Eλεγχος υπόφυσης
- Διαταραχές εμμήνου ρύσεως ή υπογονιμότητα
- Γαλακτόρροια (έκκριση γάλακτος χωρίς εγκυμοσύνη)
- Ανεξήγητοι πονοκέφαλοι ή προβλήματα όρασης
- Υποψία αδενώματος υπόφυσης
- Διαταραχές στην ανάπτυξη
Εργαστηριακός έλεγχος επινεφριδίων
Τα επινεφρίδια είναι ενδοκρινείς αδένες που βρίσκονται πάνω από κάθε νεφρό και εκκρίνουν ορμόνες που ρυθμίζουν σημαντικές λειτουργίες του οργανισμού.
Οι παθήσεις των επινεφριδίων σχετίζονται με αυξημένη ή μειωμένη παραγωγή ορμονών, ή με όγκους που ανακαλύπτονται τυχαία σε αξονική τομογραφία.
Ο εργαστηριακός έλεγχος των επινεφριδίων περιλαμβάνει τη μέτρηση των παρακάτω ορμονών :
- Αλδοστερόνη. Παίζει ρόλο στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και της ισορροπίας του νατρίου και του καλίου. Η μέτρηση της γίνεται για τη διάγνωση του υπεραλδοστερινισμού και της ανεπάρκειας των επινεφριδίων.
- Κορτιζόλη. Ρυθμίζει το μεταβολισμό και το ανοσοποιητικό σύστημα. Η μέτρηση των επιπέδων της κορτιζόλης γίνεται για τη διάγνωση του συνδρόμου Cushing και της ανεπάρκειας των επινεφριδίων.
- Κατεχολαμίνες (αδρεναλίνη, νοραδρεναλίνη, ντοπαμίνη). Ρυθμίζουν την αρτηριακή πίεση, τον καρδιακό ρυθμό και την απόκριση του οργανισμού στο στρες. Η μέτρηση των επιπέδων των κατεχολαμινών στο αίμα ή στα ούρα εκτελείται για τη διάγνωση του φαιοχρωμοκυτώματος
- Ανδρογόνα και οιστρογόνα. Η μέτρηση τους γίνεται για τη διάγνωση αδενωμάτων που προκαλούν αυξημένη έκκριση ορμονών του φύλου.
Εργαστηριακός έλεγχος υπόφυσης
Η υπόφυση είναι σημαντικός ενδοκρινής αδένας που ελέγχει πολλές λειτουργίες του οργανισμού, καθώς παράγει διάφορες ορμόνες που ρυθμίζουν τη λειτουργία άλλων αδένων. Βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου και χωρίζεται ανατομικά σε δύο τμήματα, το πρόσθιο και το οπίσθιο. Οι πιο συνήθεις ασθένειες της υπόφυσης είναι η υποφυσιακή ανεπάρκεια και τα αδενώματα υπόφυσης.
Ο εργαστηριακός έλεγχος της υπόφυσης περιλαμβάνει τη μέτρηση των παρακάτω ορμονών :
- Θυρεοειδοτρόπος ορμόνη (TSH). Ρυθμίζει την παραγωγή των ορμονών Τ4 και Τ3 από τον θυρεοειδή.
- Θυλακιοτρόπος ορμόνη (FSH) και Ωχρινοτρόπος ορμόνη (LH). Οι ορμόνες αυτές ρυθμίζουν την αναπαραγωγική λειτουργία και στα δύο φύλα.
- Φλοιοεπινεφριδιοτρόπος ορμόνη (ACTH). Διεγείρει την παραγωγή κορτιζόλης από τα επινεφρίδια.
- Αυξητική ορμόνη. Είναι απαραίτητη για τη σωματική ανάπτυξη.
- Προλακτίνη. Είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη των μαστών και την παραγωγή γάλακτος κατά τη γαλουχία.
- Αντιδιουρητική ορμονη (ADH).Είναι απαραίτητη για τη διατήρηση του ισοζυγίου του νερού του σώματος μειώνοντας τον όγκο των ούρων.
Εργαστηριακός έλεγχος παραθυρεοειδών αδένων
Οι παραθυρεοειδείς είναι ενδοκρινείς αδένες που βρίσκονται στο πίσω μέρος του θυρεοειδή αδένα. Παράγουν την ορμόνη παραθορμόνη, η οποία ρυθμίζει τα επίπεδα του ασβεστίου και του φωσφόρου στο αίμα. Οι παθήσεις των παραθυρεοειδών αδένων είναι ο υπερπαραθυρεοειδισμός, ο υποπαραθυρεοειδισμός και ο καρκίνος παραθυρεοειδούς.
Ο εργαστηριακός έλεγχος των παραθυρεοειδών περιλαμβάνει τη μέτρηση των επιπέδων της παραθορμόνης στο αίμα, και του ασβεστίου στο αίμα και στα ούρα.
Πώς πραγματοποιείται ο ορμονικός έλεγχος παραθυρεοειδών αδένων, επινεφριδίων και υπόφυσης;
Ο ορμονικός έλεγχος των παραθυρεοειδών αδένων, των επινεφριδίων και της υπόφυσης πραγματοποιείται κυρίως μέσω εξετάσεων αίματος, με τις οποίες μετρώνται τα επίπεδα συγκεκριμένων ορμονών και παρέχουν πολύτιμες πληροφορίες για τη λειτουργία των συγκεκριμένων ενδοκρινών αδένων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να χρειαστούν και συμπληρωματικές απεικονιστικές εξετάσεις για πιο ολοκληρωμένη εκτίμηση.
Στο Μικροβιολογικό Διαγνωστικό Εργαστήριο της Θέμης Κωνσταντινίδου επιλύουμε κάθε σας απορία σχετικά με τις εξετάσεις που πραγματοποιείτε στο εργαστήριο μας.